व्यवसायासाठी व्यवसाय व्यवस्थापन आणि लाभदायक संघर्ष करणे आवश्यक आहे. त्याचबरोबर जमिनीच्या विविध कायद्यांचे पालन करण्यासाठी सावधगिरी बाळगणे आणि काळजी घेणे आवश्यक आहे. गेल्या दशकात आपल्या देशातील नियम पालनाने, जरी तंत्रज्ञानाचे मार्ग घेतले असले तरी माहिती देण्याची संख्या वाढली आहे. अशाप्रकारे नियमांचं पालन करण्यासाठी साहजिक समर्पित वेळ द्यावा लागतो कारण त्यांची मुदत ठरलेली असते.

भारत प्रामुख्याने एक एसएमई उद्योग व्यवसाय वातावरण पूरक आहे. हे 3 एमच्या स्त्रोतांच्या मर्यादाकडे दुर्लक्ष करते: मनुष्यबळ, पैसा आणि सामग्री, आणि एक विस्तृत नियमावली पालन हे लहान व्यवसाय विभागासाठी एक महाग प्रकरण असेल.
असंख्य अभिलेख, मासिक देयक, महिन्याचे परतावे भरणे इत्यादि ठेवण्याची प्रक्रिया लहान व्यापाऱ्यांसाठी खूपच जास्त आहे कारण ते त्यांचा व्यवसाय वाढविण्याच्या प्रयत्नात असतात. परिणामी, जीएसटीमध्ये ‘रचना योजना’ नावाची योजना सुरू केली आहे

या योजनेअंतर्गत, आपल्याला आपले परतावे भरणे आणि तिमाही आधारावर उलाढालीच्या विशिष्ट टक्केवारीने कर भरावा लागतो. याचा अर्थ असा की बाह्य पुरवठा (विक्री) वर, आपल्याला जीएसटी लागू करण्याची परवानगी दिली जाणार नाही. त्याऐवजी, आपल्याला तिमाही आधारावर निश्चित टक्केवारीने देय द्यावे लागेल आणि आपण आपल्या आवक उत्पादनांवर (खरेदी) इन्पुट टॅक्स क्रेडिटवर दावा करण्यास पात्र होणार नाही.

तसेच वाचा: रचना योजना – एसएमईवर परिणाम

रचना योजना दर
लागुकरणदर
उत्पादक2%
व्यापारी1%
मानवी वापरासाठी अन्न किंवा पेय पुरवठादार5%

रचना योजना अंतर्गत नोंदणी करण्यासाठी आपली रचना पात्रता तपासण्यासाठी खालील गोष्टींची मदत होईल:

1. मागील आर्थिक वर्षात आपल्या उलाढालीची थ्रेशोल्ड मर्यादा

रचना योजनेसाठी अर्ज करण्यासाठी, मागील आर्थिक वर्षातील आपले उलाढाल रू. 75 लाखाच्या वर असू नये. जर आपला व्यवसाय अरुणाचल प्रदेश, आसाम, मणिपूर, मेघालय, मिझोराम, नागालँड, सिक्कीम, त्रिपुरा, हिमाचल प्रदेश या पैकी कोणत्याही राज्यात असेल आणि मागील आर्थिक वर्षातील उलाढाल रु. 50 लाखाच्या वर असू नये.

2. सेवा प्रदात्यांसाठी लागू नाही

आपण सेवा प्रदाता असल्यास, आपण जीएसटीमध्ये रचना योजनेची निवड करू शकत नाही. तथापि, आपण मानव वापरासाठी अन्न आणि पेय पुरवण्यामध्ये गुंतलेल्या सेवा प्रदाता असल्यास, आपल्याला रचना योजना निवडण्याची परवानगी दिली जाईल.

3. अधिसूचित वस्तूंच्या निर्मात्यासाठी लागू नाही

ही योजना आइसक्रीम आणि इतर खाद्य म्हणून वापरता येणारा बर्फ, पान मसाला, तंबाखू आणि तंबाखू पर्यायी पदार्थांवर लागू होणार नाही.

4.वस्तूंच्या पुरवठ्यावर मर्यादा

जर आपला व्यवसाय पुढीलपैकी कोणत्याही पुरवठाांमध्ये गुंतला असेल तर रचना योजना आपल्यासाठी नाही:

• आंतरराज्यीय बाह्य माल पुरवठा
• करपात्र वस्तूंची पुरवठा
• ई-कॉमर्स व्यवसायांमधून पुरवठा करणे जसे की, ऍमेझॉन, फ्लिपकार्ट, इत्यादी.

5. क्लोजिंग स्टॉकच्या आधारावर पात्रता

आपल्याकडील क्लोसिंग स्टॉकमध्ये खालीलप्रकारे खरेदी केल्या जाणार्या कोणत्याही साठ्याचा समावेश नसेल:

• आंतरराज्य खरेदी, भारताबाहेर केलेले किंवा आपल्या शाखेबाहेरील एजंट / प्रिन्सिप्ल यांच्याकडून प्राप्त झालेले आयात: हे केवळ त्या व्यवसायांसाठी लागू होते ज्यांनी पूर्वीच्या शासनकाळात नोंदणी केली होती आणि जीएसटीमध्ये स्थलांतरित करण्यासाठी रचना योजना निवडण्याचा विचार करीत होते.

• अनोंदणीकृत डीलर (यूआरडी) कडून खरेदी – जर आपल्या क्लोसिंग अनोंदणीकृत डीलरकडून खरेदी केलेला माल असेल, तर आपल्याला फेर आकाराच्या आधारावरजीएसटी द्यावी लागेल.

6. जर आपला व्यवसाय अनौपचारिक करपात्र व्यक्ती म्हणून किंवा अनिवासी व्यक्ती म्हणून नोंदणीकृत असेल तर जीएसटी अंतर्गत रचना योजनेसाठी आपण अर्ज करू शकत नाही.

जेव्हा वरील सर्व अटी पूर्ण केल्या जातील तेव्हाच आपण रचना योजने अंतर्गत म्हणून जीएसटी नोंदणीसाठी पात्र असाल.

एकदा आपण वरील निकषांची पूर्तता केल्यावर, खालील फॉर्ममध्ये आपल्याला सूचना दाखल करणे आवश्यक आहे:

1. फॉर्म जीएसटी सीएमपी-1: पूर्वीच्या शासनकाळात नोंदणीकृत झालेल्या आणि जीएसटीला स्थलांतरित करण्यासाठी रचना योजना निवडण्याचे काम करणारा एक व्यवसाय. ही सूचना 21 जून, 2017 पासून 30 दिवसांच्या आत करावी, ज्या तारखेस ही तरतूद अंमलात आहे

2. फॉर्म जीएसटी सीएमपी -2: हे अशा व्यवसायांसाठी लागू होते ज्यांनी जीएसटी नियमानुसार नियमित डीलर म्हणून नोंदणी केली आहे आणि रचना योजना निवडणे आवश्यक आहे. आर्थिक वर्षाच्या सुरुवातीपूर्वी या फॉर्मद्वारे माहिती पुरवणे आवश्यक आहे.

जे व्यवसायजीएसटीमध्ये नव्या नोंदणीसाठी , अर्ज करीत आहे आणि रचना योजना निवडण्यास इच्छुक आहेत, असे व्यावसाईक नोंदणी फॉर्म जीएसटी आरईजी -1 भरताना महिती देऊ शकतात.
निष्कर्ष
निश्चितपणे रचना योजना, लहान व्यवसायांसाठी सुलभ नियम पालनाचा मार्ग प्रदान करेल. परंतु आपल्या व्यवसायातील या अटी आणि प्रतिबंधांच्या प्रभावाचे मूल्यमापन करणे आणि त्यानुसार निर्णय घेणे विवेकी ठरेल. सामान्यतः, लहान व्यवसाय जसे की बी टू सी, यांना या योजनेचा भरपूर लाभ होईल. बी 2 बी परिवाराच्या बाबतीत, आपला व्यवसाय ग्राहक आपल्याकडून खरेदी करू इच्छित नाही कारण त्याला इनपुट क्रेडिटचा लाभ मिळणार नाही. आपण अप्रतिस्पर्धी असणार कारण आपल्या इनपुट क्रेडिटने B2B अस्तित्व साठी उत्पादनाच्या खर्चात भाषांतर केले असते.
आपण अप्रतिस्पर्धी असणार कारण बी टू बी साठी उत्पादित घटकांवरील इनपुट क्रेडिटचे रुपांतर खर्चात होईल.

Are you GST ready yet?

Get ready for GST with Tally.ERP 9 Release 6